Czym jest depresja?
Depresja jest chorobą, która wpływa na sposób funkcjonowania mózgu, organizmu oraz psychiki. Może zmieniać sposób myślenia, przeżywania emocji, poziom energii, sen, koncentrację i codzienne funkcjonowanie.
Nie jest oznaką słabości, lenistwa ani braku silnej woli.
Można ją porównać do innych chorób. Kiedy pojawia się zapalenie migdałków, gardło boli i trudniej przełykać. Nie oczekujemy wtedy od siebie, że będziemy funkcjonować tak samo jak wcześniej. Organizm potrzebuje leczenia i czasu, aby wrócić do zdrowia.
Podobnie jest z depresją. Choroba wpływa na pracę mózgu, dlatego wiele codziennych czynności staje się znacznie trudniejszych. Nie oznacza to, że utraciłeś swoje możliwości. Oznacza, że depresja czasowo utrudnia korzystanie z nich.
Jak rozwija się depresja?
Jednym z najlepiej poznanych modeli wyjaśniających rozwój depresji jest model poznawczy opracowany przez Aarona Becka.
Pokazuje on, że depresja zwykle nie pojawia się nagle.
Na sposób, w jaki reagujemy na trudne wydarzenia, wpływają wcześniejsze doświadczenia życiowe. Na ich podstawie stopniowo kształtuje się sposób rozumienia siebie, innych ludzi i świata.
Kiedy w życiu pojawia się trudna sytuacja, może ona uruchomić automatyczne myśli, które wpływają na emocje, reakcje organizmu i zachowanie.
W efekcie mogą pojawić się objawy depresji, takie jak obniżony nastrój, zmęczenie, wycofanie czy utrata motywacji.
Im silniejsze stają się objawy, tym łatwiej depresja zaczyna podtrzymywać samą siebie.
Dlatego tak ważne jest leczenie, które pomaga przerwać to błędne koło.
(Tutaj umieścimy prosty schemat modelu Becka.)
Jak może objawiać się depresja?
Depresja nie u wszystkich wygląda tak samo.
Może pojawić się:
- obniżony nastrój lub poczucie pustki,
- utrata zainteresowań i radości,
- zmęczenie i brak energii,
- trudności z koncentracją i podejmowaniem decyzji,
- problemy ze snem lub nadmierna senność,
- zmiana apetytu,
- poczucie winy lub nadmierna samokrytyka,
- wycofanie z kontaktów z innymi ludźmi,
- brak nadziei,
- drażliwość,
- krótszy „lont”,
- częstsze podnoszenie głosu,
- większa niecierpliwość,
- poczucie przytłoczenia codziennymi obowiązkami.
Nie każda osoba doświadcza wszystkich tych objawów. Ich nasilenie i przebieg mogą być różne.
Jak wygląda leczenie depresji?
Leczenie depresji polega na stopniowym osłabianiu mechanizmów, które ją podtrzymują.
W zależności od potrzeb może obejmować:
- psychoterapię,
- leczenie farmakologiczne,
- lub połączenie obu metod.
Podczas psychoterapii uczymy się lepiej rozumieć depresję, stopniowo odzyskiwać aktywność, ograniczać błędne koło nadmiernego analizowania, inaczej odnosić się do trudnych myśli, lepiej regulować emocje oraz krok po kroku wracać do codziennego funkcjonowania.
Tempo leczenia jest zawsze dostosowane do aktualnych możliwości danej osoby.
Nie chodzi o robienie wielkich kroków.
Największe zmiany bardzo często zaczynają się od małych działań wykonywanych regularnie.
Czy depresję można wyleczyć?
Tak.
Depresja należy do najlepiej przebadanych zaburzeń psychicznych, a jej leczenie jest przedmiotem wielu wysokiej jakości badań naukowych. Międzynarodowe wytyczne kliniczne zgodnie wskazują, że psychoterapia poznawczo-behawioralna jest jedną z metod o najlepiej potwierdzonej skuteczności, a w depresji o większym nasileniu najlepsze efekty często przynosi połączenie psychoterapii z leczeniem farmakologicznym.
Badania pokazują, że większość osób, które podejmują odpowiednie leczenie, doświadcza wyraźnego zmniejszenia objawów, a wiele osiąga pełną remisję, czyli ustąpienie objawów depresji. Jednocześnie wiemy, że nawet jeśli pierwsza metoda leczenia nie przynosi oczekiwanych efektów, istnieją kolejne skuteczne możliwości pomocy. Dlatego tak ważne jest pozostawanie w kontakcie z terapeutą i – w razie potrzeby – lekarzem psychiatrą.
Zdrowienie zwykle nie następuje z dnia na dzień.
Jest procesem.
Ale jest procesem, który w zdecydowanej większości przypadków prowadzi do poprawy.
Najważniejsze
To, czego teraz doświadczasz, ma swoje wyjaśnienie.
Nie jest oznaką słabości ani porażki.
Depresja jest chorobą, którą współczesna psychologia i medycyna rozumieją coraz lepiej. Dzięki temu wiemy również, jak skutecznie ją leczyć.
Nawet jeśli dziś trudno Ci w to uwierzyć, brak nadziei jest jednym z objawów depresji, a nie przewidywaniem przyszłości.
Nie musisz przechodzić przez to sam lub sama. Odpowiednie leczenie daje realną szansę na odzyskanie dobrego funkcjonowania i życia zgodnego z tym, co jest dla Ciebie ważne.
